Upadek Gondolinu
J.piszczek (dyskusja | edycje) |
J.piszczek (dyskusja | edycje) |
||
| Linia 63: | Linia 63: | ||
|przekład3=Agnieszka Sylwanowicz | |przekład3=Agnieszka Sylwanowicz | ||
| − | |rok4= | + | |rok4=2025 |
| − | |okladka4= | + | |okladka4=Upadek_Gondolinu4.PNG |
| − | |informacja4={{infowydanie|wydawca= |uwagi= |seria= |proj.okladki= |isbn= }} | + | |informacja4={{infowydanie|wydawca=Prószyński i S-ka|uwagi= oprawa twarda|seria= |proj.okladki= |isbn= 978-83-8391-249-3 }} |
| − | |przekład4= | + | |przekład4=Agnieszka Sylwanowicz |
}} | }} | ||
Wersja z 14:40, 7 paź 2025
| Upadek Gondolinu
J. R. R. Tolkien
| |
| | |
| Język oryginału | angielski |
| Forma | powieść |
| Pierwsze wydanie oryginału | 2018 |
| Pierwsze wydanie polskie | 2019 |
| Wydawca | Prószyński |
| Przekład | Agnieszka Sylwanowicz |
| Autor okładki | Alan Lee |
| Ilustracje | Alan Lee |
| Oprawa | twarda |
| ISBN 978-83-8169-171-0 | |
| Kupisz w: Esef.com.pl | |
W opowieści Upadek Gondolinu ścierają się dwie największe moce świata: jedną z nich jest Morgoth, ucieleśnienie zła, który nie pojawia się w tekście, lecz ze swej fortecy Angband dowodzi ogromną armią. Przeciwstawia mu się Ulmo, ustępujący pod względem potęgi jedynie Manwëmu, przywódcy Valarów; jest nazywany Władcą Wód, czyli wszystkich mórz, jezior i rzek, jakie istnieją pod niebem. Działa on jednak skrycie w Śródziemiu, wspierając Noldorów, szczep elfów, w których poczet zostali zaliczeni Húrin oraz Túrin Turambar.
Kluczowe znaczenie we wzajemnej wrogości bogów ma Gondolin, miasto piękne, lecz ukryte. Zbudowali je i zamieszkali w nim Noldorowie, którzy, kiedy jeszcze mieszkali w Valinorze, krainie bogów, zbuntowali się przeciwko nim i uciekli do Śródziemia. Turgona, króla Gondolinu, Morgoth nienawidzi i boi się najbardziej ze wszystkich swoich wrogów. Na próżno szuka cudownie ukrytego miasta, podczas gdy bogowie prowadzą w Valinorze zażartą dysputę, w wyniku której odmawiają Ulmowi wsparcia w jego zamierzeniach.
Do tego świata wkracza Tuor, kuzyn Túrina, wykonawca planu Ulma. Nie wiedząc, że to ów bóg jest jego przewodnikiem, wyrusza z ojczystej ziemi w niebezpieczną podróż do Gondolinu, a w jednym z najbardziej uderzających momentów w historii Śródziemia pojawia mu się sam Ulmo, wyłaniający się z miotanego sztormem oceanu. W Gondolinie Tuor zdobywa sobie szacunek elfów i poślubia Idril, córkę Turgona, a ich synem jest Eärendel, którego narodziny oraz wielką rolę, jaką odegra w przyszłości, przewidział Ulmo.
Wreszcie nadchodzi straszliwy koniec. Dzięki aktowi najwyższej zdrady Morgoth dowiaduje się wszystkiego, czego mu trzeba do przypuszczenia siłami Balrogów, smoków i niezliczonych orków niszczycielskiego ataku na miasto. Po drobiazgowym opisie upadku Gondolinu opowieść kończy się ucieczką Tuora, Idril i małego Eärendela, oglądających się przez górską rozpadlinę na płonące ruiny ich miasta. W ten sposób wkraczali w nową opowieść, tę o Eärendelu, której Tolkien nie napisał, lecz która została naszkicowana w niniejszej książce w oparciu o inne źródła.
Redagując Upadek Gondolinu, Christopher Tolkien posłużył się tą samą metodą „następstwa historii”, której użył, przedstawiając opowieść o Berenie i Lúthien. Według J.R.R. Tolkiena była to „pierwsza prawdziwa opowieść z tego wymyślonego świata”, którą, wraz z „Berenem i Lúthien” oraz „Dziećmi Húrina”, zaliczał do trzech „Wielkich Opowieści” z Dawnych Dni.
Upadek Gondolinu jest dla miłośników twórczości Tolkiena najprawdziwszym Świętym Graalem. Przedstawiona w niej historia rozgrywa się tysiące lat przed wydarzeniami opisanymi we Władcy Pierścieni i opisuje losy elfickiego królestwa Gondolin, obleganego przez armię Morgotha. Powieść powstała najprawdopodobniej na początku 1917 roku w Great Haywood w Staffordshire w czasie rekonwalescencji Tolkiena po bitwie nad Sommą. W swoich pamiętnikach pisał, że „Upadek Gondolinu” był „pierwszą prawdziwą opowieścią” o Śródziemiu. To w niej po raz pierwszy pojawili się orkowie, smoki i Barlogowie. Wydanie zawiera różne wersje tekstu, a także opracowanie przedstawiające kontekst i odwołania do innych dzieł Tolkiena.
Rękopis powieści został odnaleziony w pozostawionym przez pisarza archiwum.
Redakcją i opracowaniem tekstu zajął się ponad 90-letni syn autora, Christopher, który zapowiedział, że będzie to ostatnie wydane dzieło jego ojca.
| Lp. | rok wydania | okładka | informacja | przekład |
|---|---|---|---|---|
| 1 | 2019 | |
Wydawca: Prószyński i S-ka oprawa twarda Projekt okładki: Alan Lee ISBN 978-83-8169-171-0 |
Agnieszka Sylwanowicz |
| 2 | 2022 | |
Wydawca: Prószyński i S-ka oprawa twarda Projekt okładki: Alan Lee ISBN 978-83-8295-072-4 |
Agnieszka Sylwanowicz |
| 3 | 2024 | |
Wydawca: Prószyński i S-ka oprawa twarda Projekt okładki: Alan Lee ISBN 978-83-8352-422-1 |
Agnieszka Sylwanowicz |
| 4 | 2025 | |
Wydawca: Prószyński i S-ka oprawa twarda ISBN 978-83-8391-249-3 |
Agnieszka Sylwanowicz |

