Motyw

Z encyklopediafantastyki.pl
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
LEKSYKON FANTASTYKI
pojęcie


MOTYW - najmniejsza, elementarna jednostka świata przedstawionego, czyli dająca się wyodrębnić cząstka, jak np. zdarzenie, przedmiot, cecha, sytuacja, przeżycie itp. Motywy łączą się według pewnych reguł w jednostki wyższego rzędu, jak postać literacka, wątek, temat czy fabuła.

"Zarówno poszczególne motywy, jak i reguły ich kombinacji występujące w danym utworze mają zawsze charakter mniej lub bardziej konwencjonalny, znane są już w jakiejś mierze z innych dzieł, należą do tradycji literackiej, inaczej bowiem nie dałyby się w ogóle wyodrębnić. Cechą motywu jako jednostki konstrukcyjnej jest dwuczłonowość; można w nim wyróżnić człon indywidualizujący, związany z umiejscowieniem motywu w konkretnym świecie przedstawionym utworu, oraz człon schematyzujący, który odpowiada powracalności tego motywu w całej historycznoliterackiej klasie utworów" (J. Sławiński).

Wśród motywów występujących w utworach fabularnych wyróżnia się:

(aut. Andrzej Niewiadowski, Antoni Smuszkiewicz)

Osobiste
Przestrzenie nazw
Warianty
Działania
Nawigacja
Narzędzia
Pomoc
Szablony